Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
Nominacja za pielęgnowanie pamięci o historii polskiego lotnictwa i przywracanie należnego miejsca kobietom, które współtworzyły jego rozwój. Za organizację Lotniczego Dnia Kobiet – wydarzenia przypominającego osiągnięcia pionierek polskiej awiacji i ukazującego dorobek kolejnych pokoleń lotniczek. Za łączenie historii ze współczesnością, przełamywanie stereotypów oraz inspirowanie młodych ludzi do odkrywania własnych możliwości i realizowania marzeń.
Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie od lat chroni i popularyzuje dziedzictwo polskich skrzydeł. Jego zbiory obejmują 280 statków powietrznych, 124 silniki oraz liczne dokumenty, fotografie i pamiątki lotników. Instytucja prowadzi działalność wystawienniczą, naukową i edukacyjną. Przypomina przełomowe wydarzenia w historii lotnictwa i sylwetki osób, które przyczyniły się do jego rozwoju.
Szczególnym wyrazem tej misji była druga edycja Lotniczego Dnia Kobiet, zorganizowana w dniach 7–8 marca 2026 roku. Wydarzenie obejmowało spotkania z wybitnymi polskimi lotniczkami, wystawy, prelekcje i warsztaty. Wśród zaproszonych gości znalazły się m.in. Adela Dankowska, Jolanta Przybylak, Barbara Bocian i Bożena Falcman, których osiągnięcia na trwałe zapisały się w historii polskiego lotnictwa.
Jednym z najważniejszych punktów programu była wystawa Dziewczyny z chmur – 95. rocznica I Rajdu Lotniczek dookoła Polski, przypominająca niezwykłe przedsięwzięcie z 1931 roku. To wówczas cztery młode pilotki – Maria Wardasówna, Maria Lierówna, Danuta Sikorzanka i Wanda Olszewska – pokonały na samolotach PZL.5 trasę wokół granic II Rzeczypospolitej, liczącą blisko 3000 kilometrów. Ich wyczyn stał się symbolem determinacji i przełamywania barier w dziedzinie zdominowanej przez mężczyzn.
W ramach wydarzenia odbyła się również premiera dwujęzycznej publikacji Kobiety w lotnictwie polskim. Biogramy, część 1, a także zorganizowano oprowadzania „Śladami lotniczek”, warsztaty i rodzinną grę edukacyjną. Spotkania z przedstawicielkami współczesnych zawodów lotniczych – m.in. z pilotkami, kontrolerką ruchu lotniczego i mechaniczką lotniczą – pozwoliły uczestnikom poznać kobiety, które dziś kontynuują dokonania swoich poprzedniczek.
Działalność Muzeum pokazuje, że historia polskiego lotnictwa może być źródłem inspiracji. Muzeum przywołuje osiągnięcia pionierek awiacji i zestawia je z doświadczeniami współczesnych specjalistek. Zwraca w ten sposób uwagę na rolę kobiet w rozwoju tej dziedziny oraz przypomina o odwadze w przekraczaniu granic i pasji, które przed laty pozwoliły pierwszym polskim lotniczkom wzbić się w powietrze.